Door Wilma Engelenberg


In de loop van de afgelopen maanden is er veel publiciteit geweest rondom de organisatie van deze tocht. Uiteindelijk hebben 41 personen zich ingeschreven waarvan één op de dag voor het vertrek helaas wegens ziekte moest afhaken. Maar de reis zelf? Zoveel complimenten en dankbaarheid! Het doet ons goed om als vrijwilligers zoveel voor onze medemens te kunnen en te mogen betekenen.

De voorbereiding heeft maanden werk met zich meegebracht. Er was een boekje samengesteld met organisatorische reisgegevens waarin tevens de pasfoto’s van alle deelnemers waren opgenomen, een boekje met liturgie, gezangen en gebeden, een boekje over het leven van Bernadette, een speciaal boekje met de kruisweg waarbij twee verschillende teksten per statie was opgenomen, en last but not least, een 50 pagina tellend losbladig boekwerk met reisinformatie van dag tot dag. Losbladig om de reizigers per dag de informatie eruit te halen en mee te nemen. Dat voorkwam veel gesleep.

Op maandag 25 augustus kwam er een fraaie touringcar voorrijden bij het busstation te Krimpen. 26 bedevaartgangers uit Schoonhoven en omgeving hadden al plaats genomen. De 14 uit Krimpen e.o. volgden. Na de eerste begroetingen volgde een reisgebed en, waar is het anders een bedevaart voor, nog enkele gebeden. Aangekomen in Parijs bezochten we de kerk van de wonderdadige medaille.

De H. Maria is verschenen aan Catherina Labouré en gaf haar de opdracht de medaille te laten slaan met het gebed: "O Maria zonder zonden ontvangen, bid voor ons die onze toevlucht tot u nemen"

Miljoenen zijn er inmiddels over de wereld verspreid. De H. Catherina ligt opgebaard in een glazen schrijn in haar kapel. Na de H. Mis in de gereserveerde kapel werd de reis vervolgd naar Nevers waar we bleven overnachten in het Kyriadd Hotel.

Op dinsdag 26 augustus was het weer bijtijds uit de veren om de dag te beginnen met een H. Mis in Espace Bernadette, het klooster waar Bernadette vele jaren heeft doorgebracht en is gestorven. Ook Bernadette ligt opgebaard in een glazen schrijn in haar kapel. Een mooie H. Mis in de kapel, die eveneens was gereserveerd en door ons werd opgeluisterd met vele gezangen. Wat bleek bovendien? Een van de bedevaartgangers, Jos, kon de psalmen tussen de lezingen met zijn prachtige stem zingen, waarop de overigen konden aansluiten met het refrein. Jos heeft alle vieringen, die alleen voor ons werden opgedragen, zijn functie als cantor vervuld.

Na Nevers volgde Rocamadour, een stadje tegen de rotswand waar we op tijd aankwamen voor een rondleiding door de grotten van Merveilles. Naast de gebruikelijke bezienswaardigheden in druipsteengrotten, waren hier nog enkele kleine afbeeldingen te zien van pre-historische tekeningen, ongeveer 20.000 jaar oud. ’s Avonds tijdens het diner kregen we een heerlijke regionale specialiteit geserveerd. Een confit de canard, oftewel een in eigen vet gaar gesmoorde eendenpoot. De delicatesse is een typisch streekgerecht. De andere dag hebben wij, evenals vorig jaar, diverse blikken met deze delicatesse ingeslagen en nog vele andere lekkernijen. Wij kunnen met onze gasten weer smullen. Die andere dag begon met een H. Mis in de kapel van de Zwarte Madonna. De kapel maakt deel uit van de kerk van de H. Michael. Er hangt een klok zonder touw. Het verhaal zegt dat als de bel gaat luiden, er een wonder wordt aangekondigd. Het was een zogenaamde vrije ochtend zodat iedereen voldoende gelegenheid had om het stadje te bezichtigen (en lekker te lunchen).

’s Avonds arriveerden we in Lourdes. Lourdes jubilate 150 jaar. Daar konden we merken dat hotels al maandenlang overbelast zijn geweest. Verschillende kamers voldeden niet aan de verwachting, maar gelukkig waren de echte problemen de dag erna wel opgelost.

Donderdag 27 augustus was onze eerste Lourdesdag die we begonnen met een H. Mis in de crypte van de Rozenkransbasiliek. Na de H. Mis werd verzameld voor een groepsfoto waarbij de Rozenkransbasiliek op de achtergrond staat. De foto staat inmiddels ook bij de H. Maria in onze kerk. Daarna hebben wij de pelgrims begeleid op een wandeling door Lourdes om de diverse bezienswaardigheden te laten zien. Aan de hand van plattegronden konden de bedevaartgangers zelf de komende dagen bezoeken afleggen. In de namiddag hebben velen de Sacramentsprocessie bijgewoond. Een aantal van hen heeft deelgenomen aan het koor in de PIUS X basiliek. Je wordt daar niet voor de leeuwen gegooid. Eerst wordt er geoefend terwijl het koor in verschillende taalsegmenten is opgedeeld. Een cantor zingt voor, de refreinen worden tegelijk door het koor in de eigen taal gezongen.

Op vrijdag 28 augustus wachtte ons een teleurstelling. Om 06.45 uur was de grot voor onze beperkte groep besproken om een H. Mis op te dragen met de eigen pastoors. Een belevenis op zich, zo dicht bij Maria, zo dicht bij de plek waar Bernadette de Maagd ontmoette en de bron deed ontspringen. Wij waren er vroeg; een Byzantijnse mis was nog aan de gang terwijl vele bedden met zieken van een Malteser groep langs kwamen. Dat gaat fout zeiden we al. In de sacristie bleek dat dan ook. De koster hield zich aan zijn lijst en ondanks onze bevestiging was daar niets aan te veranderen. In een andere kapel hebben wij toen de H. Eucharistie gevierd. Na het ontbijt toch maar even geïnformeerd bij het Informatiebureau op de Heiligdommen en ja, intern was er een boekingsfout gemaakt. Bij uitzondering werd ons later op de ochtend bevestigd dat onze pastoors voor onze groep op zondagavond 23.00 uur na alle plechtigheden bij de grot een Nederlandse Mis konden opdragen. Voor alle zekerheid ook maar even geïnformeerd naar onze reservering op zaterdagochtend in de crypte van de H. Hartkerk, de parochiekerk van Bernadette. Tijdens de wandeling door Lourdes op donderdag had men namelijk gemerkt dat de crypte werd geschilderd. En ja, de pastoor bevestigde dit aan het Informatiebureau. De crypte was niet toegankelijk. Je vraagt je dan af wat de waarde nog is van reserveringen en bevestigingen. Maar Lourdes is een plaats van de glimlach, vrede en verzoening. De pastoor van de parochiekerk was bereid ons te ontvangen op zaterdagmiddag vanaf 17.00 uur. Dat betekende slechts een kleine aanpassing van ons programma op die dag.

Terug naar vrijdagochtend. In de loop van de ochtend heeft de groep zich gesplitst. Een deel heeft de grote kruisweg gelopen en gebeden; een ander deel, die wat zwakker ter been was, heeft de nieuwe kruisweg gelopen (of gereden). Een nieuwe schitterende kruisweg, gemaakt in wit Carrara-marmer. De middag en avond zijn verder geheel naar eigen goeddunken ingevuld.

Op zaterdag is de bus een uurtje eerder vertrokken naar de stad Pau. In het centrum werden plattegronden uitgedeeld. Iedereen wist op welke tijd en waar men terug moest zijn. Voor ons betekende de dag een rustige wandeling/annex rondrit in de rolstoel en heerlijk lunchen op een terras met een goed glas wijn. Pau is een stad waar mooie gebouwen zijn te bezichtigen, zoals het kasteel en diverse musea.


Na het ontbijt op zondag 31 augustus was een groot deel van de groep vóór 08.15 uur aanwezig op het koor van de Pius X-basiliek. Eén minuut te laat betekende dat je er niet meer bij kwam. Een strenge dirigent, oefenen tot ongeveer 09.15 uur en de kerk stroomt vol met circa 30.000 pelgrims! Voor het koor worden de zieken op brancards geplaatst. Ontroerend is het om te zien hoe de verzorgers met de zieken omgaan. “Het zal hun aan niets ontbreken”.

De dag was verder geheel om zelf in te vullen. Een deel van de groep ging al lopend naar Bartres, de plaats waar Bernadette veel tijd heeft doorgebracht; een deel met de bus met de bedoeling om terug te wandelen.

‘s Avonds na de lichtprocessie om 23.00 uur was er een mogelijkheid voor onze groep om de H. Mis bij de grot op te dragen in de Nederlandse taal in plaats van, zoals gewoonlijk op dat tijdstip, in de Franse taal. Pastoor Van der Mee had de eer, maar kwam tot de ontdekking dat er nog acht priesters zouden concelebreren.

Op maandag 2 september hadden we onze dagexcursie naar de Col de Soulor. Via Saint-Pé-de-Bigorre een plaatsje van "de sleutel van de H. Petrus”, bereikten we Bétharram, een plaats met een mooie legende. Het verhaal gaat dat een meisje hier in de rivier de Gave viel en werd gered doordat de H. Maagd Maria haar een tak aanreikte. Vandaar de naam O.L Vrouw van de "mooie tak", in de streektaal "bétharram". Om 10 uur waren we volgens afspraak bij de grotten die uit vijf etages bestaan waarvan alleen de bovenste en de onderste te bezichtigen zijn. Indrukwekkend, groots en nog nooit zoiets en uitgebreid gezien was het commentaar dat we hoorden. Er werd begonnen op de bovenste etage en met een afdaling van bijna 200 treden kwam je in de onderste zaal. Daarna werd met een bootje nog een deel afgelegd en vervolgens met een trein naar de uitgang. Via de Col de Soulor, een bergtop die vooral bekend is door de Tour de France, ging de tocht naar Arrens om de H. Mis op te dragen in de “vergulde kapel”. Het is een kapel met veel barok, verguld altaar enzovoorts. Bij aankomst in de plaats herkenden we de kerk zoals ook op het internet was aangegeven. Er was binnen wel enige verwarring over het lezen van de H. Mis.

We hadden ook meer verwacht van de kapel, het was er volgens de beschrijving allemaal wel, maar de verwachting lag hoger. Na afloop van de H. Mis kwam de chauffeur ons weer ophalen en vertelde dat hij even verderop een ander bord had gezien met de naam Poucy-Laun en dat was waar we hadden moeten zijn. Die kerk lag helemaal boven, een echte fortkerk. Mooier en nog meer barok, en nog veel meer bladgoud. De kosteres die ons had opgewacht, was aanvankelijk gepikeerd dat de Hollanders niet kwamen opdagen, maar had wel begrip voor de vergissing. Het was ook een teleurstelling, immers de kerk was in de 18e eeuw gesloten en weer heropend door een koningin van Nederland. Vermoedelijk gaat het hier om de vergeten koningin van Nederland, Hortense de Beauharnais (1783-1837) gemalin van Lodewijk Naoleon, de broer van Keizer Napoleon Bonaparte. Helaas was de tijd te kort om de volledige dagtocht af te maken.

Op dinsdag 3 september was het weer tijd om huiswaarts te keren. Vroeg op en vertrek om 08.00 uur. De eerste stop was in Montauban voor een Eucharistiering in de cathédrale Notre-Dame. In het linkerdwarsschip van de kathedraal hangt een meesterwerk van de lokale kunstenaar Ingres: Le Voeu de Louis XIII. (1824). Het werk toont de grote koning met alle steun die Frankrijk geeft aan de Maagd. Vervolgens ging de reis door naar Orléans voor overnachting en een diner. Het lag in de bedoeling om de dag erna via de Cathédrale de Notre-Dame van Reims naar Nederland terug te keren.

Helaas was de pastoor van deze prachtige kerk niet bereid om ons op de gewenste tijd te ontvangen. Werkelijk op het laatste moment kregen wij een reactie van de pastoor van de Basilique de Sacre Coeur te Parijs om daar een H. Mis op te dragen. De H. Mis kon dan in de Nederlandse taal in de crypte worden opgedragen. Helaas was dat een trap te ver voor hen die minder goed ter been waren. Circa 80 treden naar beneden en weer op, was te veel van het goed. Enkele bedevaartgangers hebben daarom de H. Mis in de Franse taal in de hoofdkerk bijgewoond.

Daarna voor het laatste deel van onze reis door naar Nederland. Na een lange file bij Antwerpen kwamen we aan in Restaurant De Boschwachter Mastbos voor een heerlijk slotdiner waarbij uiteraard ook de actiewijnen van onze parochie werden gepromoot. Om circa 10.00 uur waren we weer terug in Krimpen a/d IJssel.

Het was een mooie en dankbare reis die wellicht met enige aanpassing opnieuw kan worden georganiseerd in 2010. Voor volgend jaar hebben we een dagbedevaart in voorbereiding. Waar naar toe? Dat houden we nog even voor ons, als verrassing.